Kiedy Sąd w Anglii odmówi wykonania umowy pomałżeńskiej, tzw.intercyzy?

Istnieje wiele powodów, dla których klienci mogą chcieć zawierać umowy przed czy pomałżeńskie w Anglii, tzw. intercyzy.

Ogólnie rzecz biorąc, sądy angielskie zaakceptujá intercyzę zawartą przez strony, o ile każda z nich w pełni rozumie finansowe i inne skutki umowy.

Jest jednak jedno zastrzeżenie!

Jeśli jedna ze stron chce odrzucić umowę małżeńską, sądy przyjrzą się bieżącym okolicznościom i rozważą, czy sprawiedliwe byłoby utrzymanie umowy intercyzy czy należy ją zmienić. Gdyby tak było, sądy będą niechętne do nakazania rygorystycznego egzekwowania prawa.

Sprawa SC przeciwko TC z 2022.

Sprawa SC przeciwko TC z 2022 r., którą omawiamy poniżej, jest przykładem sądu, który odmówił przywiązania jakiejkolwiek wagi do umowy poślubnej, która – na pozór – spełniała wiele kryteriów umów małżeńskich. Przypominamy, że takie umowy nie zawsze będą automatycznie uznawane przez sądy.

SC przeciwko TC: Co prawo mówi o umowach poślubnych?

W sprawie SC przeciwko TC sędzia Hess przedstawił szczegółowe wyjaśnienie prawa dotyczącego umów małżeńskich.

Można to krótko podsumować w następujący sposób:

Jeśli chodzi o decyzję, jaką wagę przywiązywać do umów z prawnego punktu widzenia, nie ma rzeczywistej różnicy między umowami przed małżeńskimi i po małżeńskimi.
Aby umowa była w pełni wykonalna, każda ze stron powinna mieć dostęp do wszelkich materiałów istotnych dla jej decyzji o zawarciu umowy.
W zamyśle każdej ze stron umowa powinna regulować skutki finansowe ustania małżeństwa.

Sam fakt, że istnieje porozumienie, może skutkować zmianą tego, co sąd mógłby w przeciwnym razie uznać za „sprawiedliwe”.

Niemal nieuchronnie po obu stronach pojawi się kwestia, czy był tzw. element nacisku, aby zawrzeć umowę przedmałżeńską i pomałżeńską. Ale ostatecznie każda ze stron ma swobodę wyboru, czy przystąpić do umowy, czy nie. Jeżeli nie można wykazać nadmiernego nacisku, sąd prawdopodobnie podtrzyma umowę.

Wyróżnia się szereg czynników, które mogą osłabić skuteczność umowy małżeńskiej. Należą do nich:

oszustwo, przymus, wprowadzenie w błąd i wykorzystanie stanu emocjonalnego jednej ze stron przez drugą

Sąd zachowuje ogólną swobodę wynikającą z art. 25, aby osiągnąć sprawiedliwy wynik w postępowaniu finansowym, niezależnie od tego, czy obowiązuje umowa małżeńska, czy nie.

Co się wydarzyło w sprawie SC przeciwko TC?

• Para pobrała się w 1994 roku. Mąż był bankierem inwestycyjnym.
• Od około roku 2003/2004 u męża zaczęły pojawiać się pierwsze skutki choroby Parkinsona, a w 2011 r. ostatecznie zdiagnozowano u niego chorobę.
• W 2013 r. w małżeństwie zaczęły pojawiać się napięcia i w pewnym momencie mąż odwiedził prostytutkę. W poczuciu winy powiedział o tym żonie, która poprosiła o rozwód. Ostatecznie jednak zgodziła się nie rozstawać, jeśli mąż zawrze umowę poślubną.
• Obie strony uzyskały poradę prawną i podpisały umowę.
• Prawnik męża wyraził głębokie zaniepokojenie warunkami umowy. Skutecznie przekazał żonie 80% majątku małżeńskiego na wypadek rozwodu. Mąż nie zgodził się z radą prawnika, aby umowę renegocjować w sposób dla niego bardziej sprawiedliwy.

Kiedy małżeństwo się w końcu rozpadło i wszczęto postępowanie rozwodowe, mąż domagał się podziału majątku 50/50 i zwrócił się do sądu o zignorowanie umowy poślubnej.

Co zrobił Sąd w Anglii?

Do umowy poślubnej nie przypisano żadnej wagi.

Po zapoznaniu się ze wszystkimi faktami,  sędzia Hess zdecydował, że nie może przywiązywać żadnej wagi do umowy poślubnej.

Dochodząc do swojej konkluzji przyznał, że zaniepokoiły go okoliczności, w jakich doszło do podpisania umowy. Dlaczego, zastanawiał się sędzia Hess, ktoś kierujący się racjonalnym myśleniem,  miałby podpisywać dokument, który był w tak oczywisty sposób niekorzystny dla niego? Mąż byłby uprawniony do połowy majątku, była to wartość 2 500 000 funtów, ale podpisał umowę poślubną, która dawała mu około 1 000 000 funtów.

Wyrok w sprawie SC przeciwko TC ilustruje, jak sądy będą patrzeć na okoliczności panujące w momencie składania wniosku o podziale majątku w czasie rozwodu w Anglii,  powołując  się na umowę poślubną.

Chociaż wydawało się, że dopełniono formalności związanych z zawarciem  umowy intercyzy, sędzia odmówił jednak nadania tej umowie jakiejkolwiek wagi, ponieważ:

• Było to bardzo niekorzystne dla męża pod względem finansowym.
• W momencie podpisania umowy mąż był osobą bezbronną, a żona „raczej wykorzystała tę bezbronną sytuację”, aby uzyskać znaczną korzyść finansową.
• Egzekwowanie porozumienia mogłoby postawić męża w naprawdę trudnej sytuacji.

Ta sprawa pokazuje, że nawet umowy przedmałżeńskie i pomałżeńskie, które na pierwszy rzut oka wydają się spełniać wszystkie prawne wymogi ważności, mogą jednak nie zostać wykonane potem w sądach Wielkiej Brytanii, jeśli nie spełniają podstawowej zasady uczciwości.

Czytaj także:

Czy mogę napisać własną intercyzę przedślubną UK?

Intercyza przedślubna i umowa dotycząca zwierzaka UK

Przedmałżeńska Umowa Majątkowa – Intercyza

5- Czy w podziale majątku w rozwodzie obowiązuje reguła 50/50?